اختیار معامله ارز


انتشار اوراق اختیار معامله برای ۶ نماد فرابورسی متأثر از نرخ ارز

رئیس اداره بازار مشتقات فرابورس از ایجاد نماد اوراق اختیار معامله با سررسید کوتاه‌ مدت برای ۶ نماد متأثر از نرخ ارز خبر داد که از هفته جاری معاملات آنها آغاز می شود.

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، سپیده رستمی‌نیا از ایجاد نماد اوراق اختیار معامله با سررسید کوتاه‌ مدت برای 6 نماد "آریا، ریشمک، زاگرس، فگستر، فروی، شپاس" متأثر از نرخ ارز خبر داد و گفت: از هفته جاری معاملات قراردادهای اختیار روی این نمادها آغاز می شود.

وی افزود: نرخ برابری دلار در میزان درآمدها و هزینه‌های برخی شرکت‌ها سهم قابل‌توجهی دارد. متغیرهای کلان بنیادی این شرکت‌ها تحت تأثیر میزان صادرات و واردات آنها است. بر اساس همین متغیرها، وجود ابزار مشتقه در این‌گونه سهام باعث افزایش جذابیت برای تحلیلگران و فعالان این حوزه خواهد بود و امکان مدیریت بهتر اختیار معامله ارز ریسک را در اختیار آنها قرار می‌دهد.

بر اساس این گزارش، چهارشنبه گذشته در قدم اول اطلاعیه آغاز دوره معاملاتی قراردادهای اختیار خرید و فروش سهام شرکت‌های ریشمک و پلیمر آریا ساسول در سررسید آذر ماه 1401 در بازار ابزارهای مشتقه فرابورس منتشر شد.

انتشار اوراق اختیار معامله برای ۶ نماد متأثر از نرخ ارز

رئیس اداره بازار مشتقات فرابورس ایران از ایجاد نماد اوراق اختیار معامله با سررسید کوتاه‌مدت برای ۶ نماد متأثر از نرخ ارز، هم‌زمان با موضوع مربوط به‌ توافق برجام خبر داد و گفت: ۶ نماد معاملاتی «آریا»، «ریشمک»، «زاگرس»، «اختیار معامله ارز فگستر»، «فروی» و «شپاس» در این زمینه شناسایی شدند که از هفته جاری معاملات قراردادهای اختیار روی آن‌ها در بازار فرابورس آغاز خواهد شد.

به گزارش بیداربورس به نقل از فرابورس ایران، سپیده رستمی‌نیا، رئیس اداره بازار مشتقات فرابورس با اعلام این خبر به اثر نوسان نرخ ارز در روند معاملات بازار سهام اشاره کرد و گفت: نرخ برابری دلار در میزان درآمدها و هزینه‌های برخی شرکت‌ها سهم قابل‌توجهی دارد، همچنین متغیرهای کلان بنیادی این شرکت‌ها تحت تأثیر میزان صادرات و واردات آن‌هاست.

به گفته وی، بر اساس همین فاکتورها، وجود ابزار مشتقه در این‌گونه سهام باعث افزایش جذابیت برای تحلیلگران و فعالان این حوزه خواهد بود و امکان مدیریت بهتر ریسک را در اختیار آن‌ها قرار می‌دهد.

در این راستا روز چهارشنبه، ۲ شهریور ماه، در قدم اول اطلاعیه آغاز دوره معاملاتی قراردادهای اختیار خرید و فروش سهام شرکت‌های تولید و صادرات ریشمک با نماد «ریشمک» و شرکت پلیمر آریاساسول با نماد «آریا» در سررسید آذرماه ۱۴۰۱ در بازار ابزارهای مشتقه فرابورس ایران منتشر شد.

قرارداد اختیار معامله (Option Contract) چیست؟ | قرارداد اختیار (Option Contract)

سرمایه گذاران در هر زمینه ای معمولا با اصطلاح قرارداد اختیار (Option Contract) در یک معامله آشنا هستند. شما چطور؟ آیا شما نیز جز افرادی هستید که در زمینه های مختلف سرمایه گذاری کرده اند؟ آیا با این اصطلاح آشنا هستید؟ بیائید در این مقاله به بررسی قرارداد اختیار (Option Contract) معاملات بپردازیم. با رمزینکس همراه شوید.

قرارداد اختیار (Option Contract) چیست؟

به زبان ساده می توان گفت که قرارداد اختیار یک ابزار مالی است که سرمایه گذاران در هر زمینه ای، می توانند از آن برای پیش بینی تغییرات بازار و یا تغییرات پورتفولیوی آن ها استفاده کنند.

قرارداد اختیار (Option Contract)

یک قرارداد اختیار برای دارنده ی آن حقی را جهت خرید یا فروش مقدار مشخصی از سهام اصلی ، شاخص یا کالا با یک قیمت ثابت تا یک تاریخ معین، تعیین می کند اما بدون هیچ تعهدی. قرارداد اختیار ، یک قرارداد مشتق نامیده می شود زیرا ارزش آن به قیمت اصلی بازار آن بستگی دارد.

برای بخش اختیار در قرارداد اختیار یا Option Contract دو گزینه در نظر گرفته شده است که عبارتند از :

  • Call : برای دارنده ی آن این حق را قائل می شود تا سهام اصلی یا کالای اساسی خود را خریداری کند.
  • Put : دارنده ی این نوع قرارداد حق فروش آن سهام یا کالا را دارد.

با وجودی که قراردادهای اختیار مبتنی بر انواع بازارها از جمله بازارهای عجیب و غریب خارج از کشور نیز وجود دارد ، بیشتر سرمایه گذاران گزینه های موجود در سهام های معمولی را خریداری کرده و می فروشند.

این موضوع بسیار مهم است زیرا اختیارهایی که معاملات آن ها در بورس های داخلی انجام می شود استاندارد و تنظیم شده هستند. این بدان معنی است که شما می توانید مطمئن باشید آنچه خریداری می کنید دقیقاً همان چیزی است که در ذهن دارید.

به این نکته توجه کنید که یک سرمایه گذار باید در مورد اینکه چه کسی اختیارات را می فروشد و اینکه شما در حال پرداخت پول به چه کسی هستید، نگرانی داشته باشد. از دیگر این روش های میتوان به کپی تریدینگ اشاره کرد که در مقاله «کپی تریدینگ (Copy Trading) یا معاملات رونویس چیست؟» به طور کامل به آن پرداخته شده است.

آیا مایلید تا با بخش های قرارداد اختیار آشنا شوید؟ پس همچنان با رمزینکس همراه باشید.

بخش های یک قرارداد اختیار (Option Contract) معامله را بشناسید

به طور کلی اصطلاحات یک تجارت ، در قرارداد اختیار آن تجارت و معامله تعریف می شود. در این بخش ما یک مثال در مورد موارد موجود در قرارداد اختیار را برای شما آورده ایم. گرچه ممکن است ترتیب این موارد در قراردادهای مختلف، متفاوت باشد؛ اما فرمت هرچه که باشد، آنچه در ادامه برای شما خواهیم گفت، همه ی آنچه می باشد که شما لازم دارید تا اصطلاحات قرارداد اختیار را با آن تعریف کنید.

قرارداد اختیار (Option Contract)

  • سهام اصلی برای اختیار، به طور مثال شرکت اپل
  • تاریخ انقضای اختیار
  • تعیین نوع اختیار که از نوع put است یا call
  • آخرین قیمت. این عددی است که آخرین خریدار برای آن پرداخته است. این عدد باید در ۱۰۰ ضرب شود تا قیمت آن به دلار محاسبه شود.

چگونه از قرارداد اختیار استفاده می شود؟

به طور کلی دو لیل اصلی برای استفاده از قرارداد اختیار وجود دارد که عبارتند از : پیش بینی و مراقبت.

بسیاری از سرمایه گذاران ترجیح می دند به جای خرید یا فروش کامل سهام اصلی، به استفاده از پیش بینی ها و گمانه زنی ها بپردازند.

به عنوان مثال ، اگر شما در بورس سهام صعودی قرار گرفته اید ، می توانید برای کسری از هزینه سهام خود ، گزینه call در آن سهام را خریداری کنید. اگر سهام روند افزایشی داشته باشد ، درصد بازده در گزینه های شما می تواند چندین برابر آنچه شما برای تملک سهام می خواهید، باشد.

روش های بسیار زیادی برای استفاده از قراردادهای اختیار وجود دارد. شما حتی می توانید آنها را ترکیب کنید تا استراتژی های سفارشی ایجاد کنید که بتوانید درآمد بیشتری کسب کنید. در کل می توانید به هر اندازه که مایل هستید، آن را ساده یا پیچیده کنید.

در این مقاله سعی کردیم شما را با قرارداد اختیار (Option Contract) معامله آشنا کنیم. امید است آنچه گفته شد مورد توجه و رضایت شما واقع شده باشد.

راهنمای ابزار رایگان تریدینگ ویو (TradingView) به زبان ساده برای تحلیل تکنیکال

قرارداد اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز) چیست؟

قرارداد اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز) چیست؟

قرارداد اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز) چیست؟

قرارداد اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز) نوعی از قرارداد های اختیار معامله می باشد که در صورت گذر قیمت از سطح از پیش تعیین شده و یا گذر قیمت از قیمت ورودی (Strike Price)، دارای میزان مشخصی پرداختی خواهد بود. در قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی هزینه ای به عنوان هزینه کل (Premium) وجود دارد، که حداکثر میزان ضرر در این قرارداد اختیار معامله می باشد.

بر خلاف قرارداد های اختیار معامله سنتی، قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی توانایی تبدیل شدن به سهام دارایی های پایه خود را ندارند. به جای آن، در صورت قرار گرفتن قیمت دارایی در بالا یا پایین قیمت ورودی (بسته به نوع قرارداد)،‌ میزان مبلغ ثابتی را تحت عنوان سود (Reward) پرداخت می کنند. قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی را با نام های « باینری آپشنز – Binary Options »‌ یا « قرارداد های اختیار معامله همه چیز یا هیچ چیز – All or nothing options » نیز می شناسند.

توضیحاتی در مورد قرارداد های اختیار معامله (Options)

قرارداد های اختیار معامله از مشتقات مالی محسوب می گردند. آن ها ارزش خود را از ارزش دارایی یا سهام پایه خود بدست می آورند. قرارداد های اختیار معامله سنتی به خریداران این اختیار – و نه الزام – را می دهد تا دارایی های پایه را با قیمتی از پیش تعیین شده و یا قیمت ورودی (Strike price)، در انتهای قرارداد خریداری نمایند.

قرارداد اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز) چیست؟

قرارداد های اختیار معامله دارای هزینه کل (Premium) نیز می باشند. این هزینه در اصل، ارزشی است که خریدار این قرارداد تمایل به پرداخت آن دارد. رقم این هزینه کل می تواند در طی زمان دچار نوسان شده و یا از قراردادی اختیار معامله به اختیار معامله ای دیگر، بسته به ارزش سهام پایه؛ متفاوت باشد. همچنین عواملی مانند نزدیک بودن قرارداد اختیار معامله به تاریخ انقضای خود، قیمت ورودی و سطح تقاضا برای آن قرارداد اختیار معامله در بازار، همگی از عوامل تعیین کننده هزینه کل می باشند.

ارزش هزینه کل (Premium Value) همچنین می تواند به ما بینشی بر ارزش گذاری سرمایه گذاران بازار بر روی هر قرارداد اختیار معامله و دارایی پایه آن در اختیار ما بگذارد. یک قرارداد اختیار معامله که ارزش بالاتری دارد طبعاً دارای هزینه کل بالاتری نسبت به یک قرارداد اختیار معامله می باشد که در نزدیکی تاریخ انقضای خود قرار دارد و انتظار سود دهی ای نیز از آن نمی رود. قرارداد های اختیار معامله برای بسیاری از اوراق بهادار (Securities) شامل سهام، ارز ها مانند یورو، و کالا هایی مانند نفت خام (Crude Oil)، ذرت (Corn) و گاز طبیعی (Natural Gas) وجود دارند.

نکات اختیار معامله ارز اختیار معامله ارز مهم:

  • قرارداد اختیار معامله دیجیتالی نوعی از قراردادهای اختیار معامله می باشد که در صورت گذر قیمت از یک سطح از پیش تعیین شده و یا گذر قیمت از قیمت ورودی – قیمت خرید (Strike Price) – دارای میزان مشخصی از پرداختی خواهد بود.
  • در قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی هزینه ای تحت عنوان هزینه کل (Premium) وجود دارد، که حداکثر میزان ضرر در این قرارداد اختیار معامله می باشد.
  • بر خلاف قرارداد های اختیار معامله سنتی، قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی توانایی تبدیل شدن به سهام دارایی های پایه خود را ندارند.

ویژگی های منحصر به فرد قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز)

تفاوت قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی (مرجع) با قرارداد های اختیار معامله سنتی، در عدم انتقال مالکیت سهام بعد از اعمال شدن قرارداد در تاریخ انقضا می باشد. به جای آن، قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی رقمی ثابت را به سرمایه گذار در صورت بالاتر / پایین تر قرار گرفتن قیمت سهام پایه نسبت به قیمت ورودی (Strike Price) در تاریخ انقضای قرارداد (Expiration Date) پرداخت می نماید. ارزش این پرداخت ها در ابتدا مشخص شده و به مقدار حرکات قیمتی دارایی پایه بستگی نخواهد داشت.

قرارداد اختیار معامله دیجیتالی (باینری آپشنز) چیست؟

اگر دارایی پایه بالاتر از ارزش ذاتی خود و به صورت in – the – money) ITM) منقضی شود، (بدین معنی که قرارداد اختیار معامله سود ده می‌باشد)؛ میزان این سود به صورت خودکار به سرمایه گذار اختصاص خواهد یافت. اگر قراردادهای اختیار معامله به صورت Out – of – the – money منقضی گردند (سود ده نباشند)؛ حداکثر زیان سرمایه گذار محدود به هزینه کل پرداختی، بدون توجه به مقدار حرکات قیمت خواهد شد.

یک قرارداد اختیار معامله دیجیتال به مانند یک قمار یا شرط بندی بر روی قیمت دارایی های پایه می باشند. شرط بندی بر روی این که قیمت این دارایی در زمانی مشخص و تاریخی مشخص چقدر خواهد بود، و آیا این قیمت، بالاتر از قیمت ورودی خواهد بود و یا به سطحی پایین تر نزول خواهد کرد؟ اگر سرمایه گذاری بر این باور است که قیمت دارایی پایه به سطحی بالاتر از سطح کنونی (قیمت ورودی) خواهد رسید، می تواند یک قرارداد اختیار معامله دیجیتال را خریداری نماید. در حالت عکس، اگر سرمایه گذاری باور داشته باشد که قیمت دارایی در آینده به زیر قیمت ورودی خواهد رسید، قرارداد اختیار معامله خود را خواهد فروخت.

قوانین و مقررات قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی

بر خلاف قرارداد های اختیار معامله عادی، فروش یک قرارداد اختیار معامله دیجیتال بدین معنی نیست که معامله گر در حال حاضر هزینه کل را دریافت می نماید (و یا به اصطلاح، Writing an option را انجام می دهد.) و به عبارتی، فروشنده قرارداد اختیار معامله دیجیتالی در حال حاضر هیچ مبلغی را دریافت نخواهد کرد. در بیشتر مواقع، سرمایه گذارانی که قرارداد های اختیار معامله کلاسیک را می فروشند از آن ها به عنوان یک استراتژی درآمدی استفاده می کنند و امیدوارند که قرارداد اختیار معامله اجرا نشود تا آن ها بتوانند هزینه کلی که از خریدار دریافت کرده اند را نزد خود نگهدارند و بدین ترتیب کسب سود کرده باشند.

فروش یک قرارداد اختیار معامله دیجیتال به مانند خرید یک قرارداد اختیار معامله فروش (Put Option) می باشد. در این حالت سرمایه گذار انتظار دارد تا قیمت دارایی پایه در اختیار معامله ارز سطح قیمتی پایین تر از قیمت ورودی (قیمت خرید قرارداد اختیار معامله) در تاریخ انقضای قرارداد باشد. برخی از کارگزاران ارائه دهنده قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی این قرارداد ها را به دو بخش قرارداد های خرید (Calls) و قرارداد های فروش (Puts) تقسیم بندی می کنند.

در حالی که دیگر کارگزاری ها تنها یک نوع قرارداد اختیار معامله دارند که معامله گران می توانند آن ها را – بسته به حرکت مورد انتظار قیمت ها در آینده – خرید و فروش کنند.

قرارداد های اختیار معامله خرید هنگامی خریداری می گردند که انتظار افزایش قیمت دارایی پایه وجود دارد. قرارداد های اختیار معامله فروش نیز هنگامی خریداری می گردند که انتظار افت قیمت دارایی های پایه وجود دارد.

ممکن است قرارداد های اختیار معامله دیجیتال شبیه به قرارداد های اختیار معامله استاندارد به نظر برسند، اما ممکن است این قرارداد ها در پلتفورم هایی اختیار معامله ارز کنترل نشده مبادله گردند؛ این خود باعث می شود که این قرارداد های دیجیتالی دارای ریسک کلاه برداری بالاتری نسبت به قرارداد های اختیار معامله استاندارد داشته باشند. سرمایه گذارانی که به معامله گری این نوع از قرارداد های اختیار معامله علاقمندند بایستی از پلتفورم های معاملاتی ای استفاده کنند که تأییدیه های کمیسیون بورس و ارواق بهادار (Securities and Exchange Commission – SEC) و کمیسیون معاملات آتی کالا (Commodity Futures Trading Commission – CFTC) را داشته باشند.

NADEX یک کارگزاری کنترل شده و دارای تأییدیه انجام معاملات قرارداد های اختیار معامله دیجیتال در ایالات متحده آمریکا می باشد. این پلتفورم معاملاتی قیمت ورودی و تاریخ منقضی شدن قرارداد های اختیار معامله انواع مختلفی از دارایی های پایه را فراهم می نماید. حداکثر پرداختی انجام شده برابر با 100 دلار می باشد. هزینه کل قرارداد نیز بستگی به قیمت ورودی (یا همان قیمت خرید) و قیمت دارایی پایه دارد. بنابراین، اگر هزینه کل یک قرارداد برابر با ۵۰ دلار باشد، حداکثر پرداختی انجام شده نیز برابر با 50 دلار خواهد بود زیرا سقف پرداختی تعیین شده در این پلتفورم، عدد ۱۰۰ دلار می باشد. اگر هزینه کل یک قرارداد دیگر برابر با 30 دلار باشد، پرداخت کل قابل انجام برای آن قرارداد رقم 70 دلار (100-30=70 $) خواهد بود.

معامله گران قراردادهای اختیار معامله را زمانی خریداری می نمایند که اعتقاد به قرارگیری قیمت دارایی پایه در سطحی بالاتر از قیمت خرید در تاریخ انقضای قرارداد را داشته باشند. به همین ترتیب زمانی تصمیم به فروش قرارداد اختیار معامله می گیرند که پیشبینی کنند که قیمت دارایی پایه در تاریخ انقضای قرارداد در سطحی پایین تر از سطح قیمت خرید قرار خواهد گرفت.

مزایا و معایب قرارداد های اختیار معامله دیجیتال

نقاط قوت:

  1. قرارداد های اختیار معامله دیجیتال در صورت گذر قیمت دارایی پایه از آستانه ای که از پیش تعیین شده است ( و یا قیمت خرید) مبلغی را به صورت ثابت و بدون توجه به قیمت دارایی پایه یا میزان حرکت قیمتی این دارایی به خریدار قرارداد پرداخت می نماید.
  2. حداکثر ضرر ممکن در قرارداد های اختیار معامله دیجیتال، به میزان هزینه کل پرداختی و یا هزینه پیش پرداخت (Upfront Fee) محدود شده است.
  3. برخلاف قرارداد های اختیار معامله سنتی، در نوع دیجیتال آن ها شاهد واگذاری سهام دارایی های پایه به خریدار قرارداد نخواهیم بود.

نقاط ضعف:

  1. سود قرارداد های اختیار معامله دیجیتال به مبلغ ثابت پرداختی شان محدود شده است.
  2. قرارداد های اختیار معامله دیجیتال در صورت معامله شدن در پلتفورم های کنترل نشده و ریسکی می‌توانند خطرکلاهبرداری داشته باشند.
  3. سرمایه گذاران افزایش های قیمتی پس از انقضای این قراردادها را از دست می‌دهند زیرا هیچ‌گونه دارایی پایه‌ای طی این قرارداد اختیار معامله دیجیتال به تملک آنها در نمی‌آید.

مثال های واقعی از یک قرارداد اختیار خرید در حالت صعودی

در نظر بگیرید که شاخص Standard and Poor’s 500 Index ) S&P 500) در تاریخ 2 ژوئن در سطح قیمتی 2795 دلاری معامله می گردد. سرمایه گذاری باور دارد که شاخص S&P 500 تا پیش از پایان زمان معاملاتی روز 4 ژوئن از سطح قیمتی 2800 دلاری عبور کرده و در بالای این سطح قیمتی معامله خواهد شد. این معامله گر تعداد 10 عدد از قرارداد های اختیار معامله شاخص S&P 500 را با قیمت ورودی 2800 دلار و برای کسب سود 40 دلاری به ازای هر قرارداد خریداری می نماید. ممکن است یکی از دو سناریوی زیر برای معامله گر ما رخ دهد:

سناریو اول: شاخص S&P 500 در پایان روز تعیین شده (4 ژوئن)، در سطح قیمتی بالاتر از 2800 دلار بسته شود. در این صورت معامله گر 100 دلار به ازای هر قرارداد دریافت می کند، که سودی برابر با 60 دلار به ازای هر سهم و سود کل 600 دلاری (60 × 10) خواهد بود.

سناریو دوم: این است که شاخص S&P 500 در تاریخ 4 ژوئن در سطحی زیر قیمت 2800 دلار بسته شود. در این صورت معامله گر هزینه کل پرداختی اش (40 دلار به ازای هر سهم و مجموعاً 400 دلار) را از دست می دهد.

مثال واقعی از یک قرارداد اختیار معامله دیجیتال در حالت نزولی

در نظر بگیرید که طلا در حال معامله در سطح قیمتی 1251 دلار می باشد، و یک سرمایه گذار باور دارد که قیمت طلا تا پایان روز به زیر 1250 دلار افت خواهد نمود. این سرمایه گذار قرارداد اختیار معامله دیجیتالی طلا را با تاریخ انقضای پایان روز می فروشد و در صورت اعمال شدن این شرایط، 65 دلار بدست می آورد. از آنجایی که قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی، ارزش حداکثری 100 دلاری دارند؛‌ هزینه کل پرداخت شده در صورت ضرر برابر با 35 دلار خواهد بود. (35=65-100). در این حالت نیز با دو سناریوی زیر مواجه می شویم:

سناریو اول: قیمت طلا تا انتهای روز افت می کند و در سطح 1150 دلاری معامله می شود. در این حالت سرمایه گذار ۶۵ دلار به ازای قرارداد بدست می آورد.

سناریو دوم: پیشبینی سرمایه گذار اشتباه از آب در می آید و قیمت طلا تا پایان روز به محدوده 1300 دلاری می رسد.. در این صورت، سرمایه گذار مبلغ 35 دلار ضرر می کند.

مهم است بدانید که کارگزاری NADEX به معامله گران قرارداد های اختیار معامله دیجیتال اجازه خروج پیش از موعد از معامله را با دریافت سود کسب شده و یا متحمل شدن زیان می دهد. البته این مورد به محدوده اختیار معامله ارز معاملاتی دارایی پایه نیز بستگی دارد. هرچند، باید خریداران و فروشندگان در بازار حاضر باشند. به بیانی دیگر، نقدینگی – تمایل به خرید و فروش – در بازار وجود داشته باشد تا فرد بتواند از قرارداد های اختیار معامله دیجیتالی خود با موفقیت خارج شود.

تیم تحریریه دیجی کوینر

این مقاله به کوشش هیئت تحریریه دیجی کوینر تولید شده است. تک تک ما امیدواریم که با تلاش خود، تاثیری هر چند کوچک در آگاه سازی فعالان حوزه رمز ارزها و بازارهای مالی داشته باشیم.

اختیار معامله و کاربرد آن | انواع اختیار معامله کدامند؟

همانطور که می‌دانید، تورم و منابع مالی سرگردان تاثیرات منفی زیادی در اقتصاد کشور داشته است. راهکاری که برای مهار این مهم وجود دارد، ابزارهای مالی هستند. ابزارهای مالی و تنوعی که در آنها وجود دارد، می‌تواند در اقتصاد کشور بسیار تاثیرگذار باشد. اما متاسفانه، در ایران این ابزارها بسیار اندک است و با وجود ریسکی که در بازار سرمایه وجود دارد، شورای بورس اوراق بهادار تصمیم گرفت برای کاهش ریسک موجود، معاملات اوراق اختیار را تصویب کند. از آنجایی که، استفاده از این اوراق در بازار سرمایه بسیار اندک است و استفاده چندانی از این اوراق نمی‌شود، نیاز به فرهنگ‌سازی بین سهامداران دارد. در مقاله پیش رو، قصد داریم به عنوان یک سهامدار شما را با اوراق اختیار در بورس آشنا کنیم.

تاریخچه

قرارداد اختیار معامله از قرن‌ها پیش به عنوان معاملات آپشن نیز شناخته شده است. معاملات قرارداد اختیار معامله، اولین بار در یونان باستان (حق اختیار برداشت از باغ‌های زیتون) صورت گرفت. اولین شخصی که از قراردادهای اختیار معامله استفاده کرد، تالس، فیلسوف یونانی بود. پس از یونان، در سال 1973 در شیکاگو بورس اختیار معامله تاسیس شد. بنابراین، در شیکاگو فرم استانداردی که کلیه فعالیت‌های تجاری در ارتباط با این موضوع بود در قالب این فرم‌های استاندارد راه‌اندازی شد. به همین دلیل، در حال حاضر اکثر قراردادهای اختیار معامله در قالب این فرم‌های استاندارد قابل معامله است.

اختیار معامله چیست؟

اختیار معامله، قراردادی دو طرفه بین خریدار و فروشنده است.
بر اساس این قرارداد، خریدار حق دارد مقدار معینی از دارایی مندرج در قرارداد را با قیمت معین و در زمان مشخص خریداری کند. همینطور، فروشنده بر اساس این قرارداد حق دارد (نه الزام و تعهد) مقدار معینی از دارایی مندرج در قرارداد را با قیمت معین و در زمان مشخص بفروشد.
همانطور که پیش‌تر اشاره شد، خریدار یا فروشنده هیچ الزام و تعهدی در این قرارداد ندارد. به عبارتی، دارنده قرارداد در اعمال حق خود مختار است. نکته قابل توجه اینکه، در صورت درخواست خریدار برای لغو قرارداد، فروشنده ملزم به اجرای آن است. در صورتی که فروشنده از اجرای قرارداد امتناع کند، باید مبلغی تحت عنوان وجه تضمین نزد اتاق پایاپای یا کارگزار بورس قرار دهد و متناسب با تغییرات قیمت اوراق اختیار معامله، آن را تعدیل کند.

* اختیار معامله در دسته‌بندی اوراق بهادار مشتقه قرار دارد. در ادامه، به توضیح مختصری از اوراق مشتقه می‌پردازیم.

اوراق مشتقه

اوراقی که دارای ریسک بالا و به هم ریختن بازار می‌شوند را اوراق مشتقه می‌گویند.
مشتقه؛ به معنی وابستگی چیزی به چیز دیگر است. به عبارت دیگر، قیمت یک چیز به چیز دیگری وابسته است. به طور مثال؛ آبمیوه به میوه وابسته است و سس کچاپ به گوجه فرنگی وابسته است. بنابراین، آبمیوه و سس کچاپ مشتق از میوه اختیار معامله ارز و گوجه فرنگی هستند.
قراردادهای اختیار معامله نیز به این دلیل که ارزش آنها به ارزش دارایی‌های دیگر بستگی دارد، اوراق مشتقه می‌باشند. مثل: قرارداد سلف، پیمان‌های آتی و …
بهتر است قبل از اینکه سرمایه گذاری کنید یا قراردادهای اختیار معامله را بین خود و طرف مقابل منعقد کنید، به چگونگی استفاده شرکت‌ها از اختیار معامله بپردازید. همانطور که می‌دانید، امروزه بسیاری از شرکت‌های چند ملیتی از قراردادهای اختیار معامله استفاده می‌کنند.

انواع قراردادهای اختیار معامله

همانطور که پیش‌تر اشاره شد، قرارداد اختیار معامله قراردادی بین خریدار و فروشنده است که در ازای پرداخت مبلغ معینی از طرف خریدار، منعقد می‌شود. با این حال، قرارداد اختیار معامله دستورالعمل‌های متفاوت (اوراق بهادار و . ) و انواع مختلفی دارد که در ادامه به آنها اشاره خواهیم کرد.

قرارداد اختیار معامله خرید

در قرارداد اختیار معامله خرید، کسی که دارنده اختیار خرید است حق خرید مقدار معینی از دارایی مندرج در قرارداد را با قیمت مشخص و دوره زمانی تعیین شده دارد.

قرارداد اختیار معامله فروش

قرارداد اختیار معامله فروش به این صورت است که، حقی را برای دارنده سهام یا کالا اعمال می‌کند. از این رو، دارنده حق دارد مقدار معینی از دارایی مندرج در قرارداد را در زمان مشخصی با قیمت توافقی بفروشد. در این حالت، خریدار به امید آن که قیمت کالا یا سهام افزایش پیدا می‌کند، آن را از فروشنده خریداری می‌کند. به طور کلی می توان گفت، قراردادهای اختیار معامله نوعی بیمه محسوب می شوند.

* برای درک بهتر اختیار معامله ، به مثال زیر توجه کنید؛

فرض کنید نماد فملی امروز 1000 تومان می‌باشد. شخص الف با بستن قرارداد 3 ماهه این سهم را خریداری می‌کند و بابت هر سهم 100 تومان پرداخت می‌کند. (مبلغ 100 تومان بابت سررسید قرارداد اختیار معامله است.) حال، با گذشت 3 ماه قیمت سهم فملی 1700 تومان شده است. با احتساب پرداخت 100 تومان برای سررسید قرارداد اختیار معامله ، پرداختی شخص الف برای هر سهم فملی 110 تومان بوده است و سود این شخص به ازای هر سهم 600 تومان می‌باشد.
حال فرض کنید، به جای روند مثبت و رشدی که سهم فملی داشته، روند منفی و ریزشی در پیش گرفته باشد و طی این 3 ماه سهام فملی از 1000 تومان به 500 تومان رسیده است. در این صورت، شخص الف باید به خاطر قراردادی که 3 ماه پیش منعقد شده است، دوباره 110 تومان پرداخت کند. اما، چون سهام روند منفی و ریزشی داشته است، این شخص می‌تواند قرارداد اختیار معامله را فسخ کند و فقط همان مبلغ سررسید (100 تومان) را پرداخت کند.

چند نکته درباره قرارداد اختیار معامله فروش

  • اولین نکته مهمی که باید به آن اشاره نمود، همان بیمه شدن سهم است. یعنی، شخص اگر در طول زمان مقرر، مقدار معین شده در قرارداد اختیار معامله فروش ضرر کند، در صورت افزایش ریزش سهام یا کالا، شخص همان مقدار مقرر را ضرر کرده است. (در مثال بالا این مسئله کاملا روشن است.)
  • شخص علاوه بر مبلغی که به عنوان اجرت برای خریدن قرارداد اختیار معامله می‌پردازد، درصد ریزش سهام را نیز از دست خواهد داد.
  • در صورت تمام شدن تاریخ انقضای قرارداد اختیار معامله ، این قرارداد هیچ گونه ارزشی نخواهد داشت.
  • از مزایایی که قراردادهای اختیار معامله دارند می‌توان به قابل استفاده بودن آنها در همه انواع اوراق بهادار مالی از جمله؛ اوراق بهادار، ارز و .. اشاره کرد.

انواع قراردادهای اختیار معامله از نظر سبک اعمال

قراردادهای اختیار معامله از نظر سبک اعمال به سه دسته تقسیم می‌شوند که در ادامه، هر کدام همراه با توضیحات آورده شده است.

قرارداد اختیار معامله اروپایی

قراردادهای اختیار معامله اروپایی فقط در زمان سررسید مقرر شده، اعمال می‌شوند. خریدار این نوع قراردادها قبل از زمان سررسید آن، نمی‌تواند از آنها استفاده کند. در بورس کالای ایران معمولا، این نوع قراردادهای اختیار معامله استفاده می‌شود.

قرارداد اختیار معامله آمریکایی

قراردادهای اختیار معامله آمریکایی، در هر زمان قبل از زمان سررسید نیز قابل اعمال هستند. مثلا؛ قراردادی از این نوع برای مدت 10 ماه بسته شده است، اما این قرارداد بعد از 8 ماه قابل استفاده و اعمال است. بنابراین، می توان تفاوت عمده این نوع قرارداد را با قرارداد اختیار معامله اروپایی فقط در زمان اعمال آنها دانست.اختیار معامله ارز

قرارداد اختیار معامله برمودایی

قرارداد اختیار معامله برمودایی در واقع ترکیبی از قراردادهای اختیار معامله آمریکایی و اروپایی می‌باشد. به این صورت که، تاریخ‌هایی را از قبل یا برای قبل از سررسید مشخص کرده باشند.

تفاوت اختیار معامله و بازار آتی

  • تعهد طرفین
  • وجه تضمین
  • پرداخت بین طرفین
  • بروز رسانی حساب ها
  • ریسک طرفین
  • حداقل تغییر قیمت هر سفارش (Tick Price)
  • اندازه قرارداد
  • کارمزد معاملات
  • حداکثر حجم هر سفارش
  • حد نوسان قیمت
  • ساعات معامله
  • فرایند تحویل
  • جریمه نکول
  • نحوه سفارش دهی
  • واریز و برداشت وجه
  • کال مارجین
  • میزان موجودی لازم
  • برابری وجه تضمین اولیه در سررسیدها (نمادها)اختیار معامله ارز

* مثالی برای تفاوت اختیار معامله و بازار آتی؛

تصور کنید دارای یک برند زعفران هستید، در تلاش هستید که به خاطر جذب مشتری قیمت محصول خود را زیاد تغییر ندهید و دارای نوسان زیادی نباشد. در بازار سنتی اگر بخواهید نوسان قیمتی را از بین ببرید باید سرمایه زیادی داشته باشید و همینطور، جنس زیادی را انبار کنید. اما، در بازار آتی می‌توانید به قرارداد با تحویل 3 ماه آینده با 10 درصد ارزش کل، اجناس خود را با قیمت مشخص شده خریداری کنید. در این صورت می‌توان گفت، شما دغدغه قیمت زعفران را تا 3 ماه آینده ندارید.

✔️ تفاوت اصلی بازار آتی و اختیار معامله در این است که، شما اگر قرارداد آتی با سر رسید 3 ما آتی خریداری می‌کنید، باید در روز قرارداد، کالای مورد نظر را تحویل بگیرید. اما، در بازار اختیار معامله خریدار انتخاب می‌کند که در سر رسید، سهام خود را تحویل بگیرد یا خیر!

کاربردهای اختیار معامله

کاربردی که قرارداد اختیار معامله دارد تطبیق‌پذیری آن جهت ارتباط برقرار نمودن با دارایی‌های سنتی است. اختیار معامله، شرایطی که ممکن است در بازار به وجود بیاید را تنظیم و کنترل می‌کند. به طور مثال؛ از اختیار معامله می‌توانیم نوعی سپر دفاعی نام ببریم. به دلیل سقوطی که در بازار بورس وجود دارد، با استفاده از اختیار معامله می‌توانیم تا حدودی این ریزش و ضرر را کاهش دهیم. گاهی نیز برای پیش‌بینی نمودن شرایط بازار می‌توان از آن استفاده کرد. به دلیل کاربردهایی که نام برده شد و اختیار معامله ارز همینطور، کاربردهای دیگری که دارد از اختیار معامله می‌توان به عنوان یک استراتژی بزرگ برای سرمایه گذاری یاد کرد. به طور کلی، افرادی که در بازارهای مالی به دنبال ریسک و ضرر کمتری هستند، می‌توانند از اختیار معامله جهت کاهش این ریسک و ضرر استفاده کنند.

مزایای اختیار معامله

  • اهرم مالی
  • کاهش ریسک
  • کسب درآمد
  • کسب سود از نوسان قیمت سهم
  • استفاده از مزیت زمانی جهت تصمیمات آتی
  • متنوع‌سازی سبد سرمایه گذاری

کلام آخر.

ممکن است یک شخص مبتدی که سرمایه چندانی ندارد، اختیار معامله را نوعی معجزه در بازارهای مالی بداند و جذب آن شود! به دلیل پرداخت مبلغ کمی به عنوان مبلغ قرارداد اختیار معامله، سود خوبی را به دست می‌آورد و در صورت متضرر شدن، درصد ناچیزی از سرمایه را دچار ضرر شده باشد. اما در حقیقت، قراردادهای اختیار معامله بر پایه پیش‌بینی آینده بازار توسط تحلیلگران به وجود آمده است و سرمایه گذاری در آنها هم آنچنان ساده نیست.
بهترین زمانی که شما می‌توانید از قرارداد اختیار معامله استفاده کنید، زمانی است که شما به درک خوبی از بازار بورس رسیده باشید. همینطور، یادگیری روش‌های انواع تحلیل را فرا گرفته باشید و بدون هیچگونه ترسی معاملات خود را انجام دهید.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.